Column Patrick Schreven: Inspireren, stimuleren en activeren

Nieuws |

Portretfoto Patrick Schreven

De inkt onder het concept-Klimaatakkoord was nog niet droog of voor- en tegenstanders buitelden over elkaar heen. In de media lijkt het wel of iedereen met nieuwe energie is ontwaakt. Maar tegelijkertijd leek het of iedereen uitkijkt over een ander landschap.

Misschien komt dat wel door de focus op energiegebruik en termen als CO2-uitstoot en energiebelasting die weinig positieve associaties oproepen. Toch ben ik ervan overtuigd dat de meeste Nederlanders graag een lagere energierekening ontvangen en gezonder willen bouwen en wonen. Dat zij minder materialen willen verspillen en de aarde niet willen uitputten. Dan doel ik niet alleen op fossiele brandstoffen, maar op alle materialen die we in de bouw gebruiken.

De vraag is niet óf we circulair willen zijn, maar hoe we de nieuwe economie vormgeven, mensen kunnen inspireren, stimuleren en betrekken? We komen uit een lineaire economie, een maatschappij waarin producten worden gemaakt, gebruikt en vervolgens afgedankt. Nu willen we die realiteit ombuigen. Letterlijk welteverstaan: recht moet rond worden, van lineair naar circulair.

Maar hoe doen we dat? In de bouwsector zijn de eerste stappen gezet door veel meer materialen te recyclen. Dat klinkt goed, maar het is slechts een eerste stap. De meeste herwonnen materialen worden namelijk laagwaardiger ingezet – denk aan beton als fundering onder wegen – en verdwijnen na 7 jaar alsnog uit de keten. Dat is niet alleen verspilling van materiaal maar ook van arbeid en financiën.

Daarnaast hebben we het vaak over de circulaire economie alsof het 1 cirkel is die we moeten sluiten, terwijl het er eigenlijk 2 zijn: de technologische en de natuurlijke. Beide moeten gesloten worden en – het liefst – als een sterke keten geschakeld worden. Dat klinkt eenvoudiger dan het is. Ik denk zelfs dat we dat als bouwsector niet alleen kunnen. We zullen met andere sectoren en de overheid moeten samenwerken. 

In Nijmegen zetten we in december 2018 de eerste stappen. En tijdens een miniconferentie toonden we onze plannen. Op het NYMA-terrein willen ECO+BOUW en JF3 Business Solutions samen met de gemeente, Klokgroep en andere bouwers en bedrijven uit de regio rijk van Nijmegen een living lab en het kenniscentrum Circulaire Bouweconomie vestigen.

We gaan bouwen met materialen en producten die afkomstig zijn uit de demontage van oude panden uit de regio Nijmegen in combinatie met biobased materialen. Woningbouwcorporaties, scholen, musea, zorginstellingen en andere instanties stelden hun panden al ter beschikking om bij renovatie of sloop, waardevolle producten en materialen te demonteren om opnieuw als grondstof in te zetten (urban mining).

Naast hergebruik is ecologisch bouwen 1 van de speerpunten. We zien met name bij zelfbouwprojecten dat hier veel belangstelling voor is. Maar kennis over biologische bouwmaterialen moet nog laagdrempeliger en toegankelijker worden. Het NYMA-terrein biedt de mogelijkheid om een circulair bolwerk te worden, zei dagvoorzitter Jan Douwe Kroeske tijdens de miniconferentie. Ik ben het met hem eens. Laten we ons hier verzamelen. Niet alleen om kennis samen te brengen en met elkaar in gesprek komen, maar ook om positieve energie uit te stralen en anderen te bewegen.   

 

Downloads